Eurobond Getiri Hesaplama

Eurobondun nominalini, kuponunu, alış fiyatını, valör ve vade tarihini girin. Araç kupon gelirini, döviz bazında vadeye kadar getiriyi ve sizin gireceğiniz kur senaryosuna göre TL getirisini hesaplar.

Kur senaryosu (isteğe bağlı)TL getirisi için alış kurunu ve vade sonunda beklediğiniz kuru kendiniz yazın. Araç kur tahmini yapmaz.

Yatırım tavsiyesi değildir. Sonuçlar girdiğiniz değerlere dayanan tahmini hesaplardır; HesapYapan.com hiçbir menkul kıymet, fiyat ya da oran önermez. Vadeye kadar elde tutma, kuponların ve anaparanın vade sonu senaryo kuruyla TL'ye çevrildiği varsayılır; komisyon ve kur makası dahil değildir. Stopaj ve beyan durumunu aracı kurumunuza ya da mali müşavirinize sorun. Soru ve düzeltmeler için destek@hesapyapan.com.

Bu aracı paylaş

Eurobond nedir

Eurobond, bir devletin ya da şirketin kendi para birimi dışında, genellikle dolar ya da euro cinsinden dış piyasalarda ihraç ettiği tahvildir. Türkiye Hazinesi'nin yurt dışında çıkardığı eurobondlar, belirli aralıklarla sabit kupon öder ve vade sonunda anaparayı geri iade eder. Aracı kurum hesabı üzerinden alınıp satılır.

Minimum alım tutarı ihraca göre değişir; kesin miktarı için aracı kurumunuza danışın. Hazine eurobondlarında kupon sıklığı çoğunlukla yılda ikidir, bazı kurumsal ihraçlarda yılda bir ödeme görülebilir.

Döviz cinsinden fiyatlandığı için iki ayrı getiri katmanı oluşur: döviz bazında kupon ve fiyat değişimi, bir de alış ile vade sonu kuru arasındaki fark. Her iki katmanı ayrı ayrı hesaplamadan net sonuca ulaşmak güçtür. TL tahvillerinde getiri nasıl hesaplanır konusuna aşina olanlar için formüllerin mantığı benzerdir; temel fark, kur riskinin denkleme girmesidir.

Hesaplamada kullanılan girdiler

Araç şu girdileri kullanır: para birimi, nominal tutar, yıllık kupon oranı, yılda kaç kupon ödendiği, valör tarihi, vade tarihi, temiz alış fiyatı, kupon stopajı oranı, alış kuru ve vade sonu senaryo kuru. Fiyat, 100 birim nominal başına girilir; örneğin 97,25 girişi 10.000 $ nominal için 9.725 $ temiz değere karşılık gelir.

Senaryo kuru, kendi tahminizdir. Araç bu kurla TL bazında getiriyi hesaplar; farklı kur olasılıklarını karşılaştıran tablo da bu girdi değiştirilerek oluşturulur.

Temel hesaplama formülleri

İşlemiş faiz ve kirli fiyat

Eurobond kotasyonları temiz fiyat üzerinden yapılır, ancak fiilen ödenen tutar kirli fiyattır. Kirli fiyat, temiz fiyata o döneme ait işlemiş faizin eklenmesiyle bulunur.

İşlemiş faiz = (Yıllık kupon / Kupon sayısı) × (Geçen gün / Dönem gün sayısı)
Kirli fiyat = Temiz fiyat + İşlemiş faiz
Ödenecek tutar = (Kirli fiyat / 100) × Nominal tutar

Piyasada yaygın gün sayma kuralı eurobondlar için genellikle Aktüel/Aktüel'dir. Aracı kurumunuzun kullandığı kurala göre sonuç birkaç sent farklılık gösterebilir.

Vadeye kadar getiri

YTM, bugün ödenen kirli fiyatı karşılayan tüm kupon akışlarını ve anapara geri ödemesini bugüne indirgeyen orandır. Kapalı form çözümü yoktur; sayısal yöntemle hesaplanır.

Kirli fiyat = Σ [Kupon_t / (1 + YTM/2)^t] + [Nominal / (1 + YTM/2)^n]

Burada t her kupon dönemini, n toplam kalan kupon sayısını gösterir. YTM hesabı, kuponların vadeye kadar aynı oranla yeniden yatırıldığını varsayar. Gerçekte kuponlar farklı koşullarda değerlendirilebileceğinden, fiili getiri bu rakamdan sapabilir. Bu nedenle araç YTM'nin yanı sıra yeniden yatırım varsayımı olmayan basit tutma getirisini de gösterir.

Cari getiri

Cari getiri (%) = (Yıllık kupon tutarı / Temiz alış fiyatı) × 100

Cari getiri, fiyat değişimini ya da zaman değerini dikkate almaz. Yalnızca kuponu temiz fiyata böler.

Varsayımsal hesaplama örneği

Aşağıdaki rakamlar tamamen varsayımsaldır ve yatırım tavsiyesi değildir. Formüllerin nasıl işlediğini göstermek amacıyla oluşturulmuştur.

Senaryo A: stopajsız

Parametreler: ABD doları, 10.000 $ nominal, yıllık %6,5 kupon, yılda 2 ödeme, valör 29.10.2026, vade 15.03.2030, temiz fiyat 97,25, stopaj %0, alış kuru 40 ₺, vade senaryo kuru 50 ₺.

Önceki kupon tarihi 15.09.2026'dır. Bu tarihten valöre kadar 44 gün, dönem uzunluğu 181 gündür.

İşlemiş faiz = 325 × (44 / 181) = 79,01 $
Kirli fiyat = 97,25 + 0,7901 = 98,0401
Ödenecek tutar = 98,0401 / 100 × 10.000 = 9.804,01 $

Kalan kupon sayısı 7'dir. Tarihler: 15.03.2027, 15.09.2027, 15.03.2028, 15.09.2028, 15.03.2029, 15.09.2029, 15.03.2030. Tek kupon tutarı 325 $. Toplam brüt kupon: 7 × 325 = 2.275 $. Vade sonunda elde edilecek toplam döviz: 10.000 + 2.275 = 12.275 $.

Gösterge Değer
Cari getiri%6,68
YTM (nominal, yarıyıllık)%7,43
YTM (bileşik eşdeğer, yıllık)%7,57
Döviz bazında toplam getiri%25,20
Döviz bazında yıllık getiri (3,38 yıl)%6,88
Alış TL tutarı392.160,22 ₺
Vade sonu dönüş TL (50 ₺ kurla)613.750,00 ₺
TL kârı221.589,78 ₺
TL toplam getiri%56,50
TL yıllık getiri%14,18
Başabaş kur31,95 ₺

Senaryo B: %10 stopajla

Diğer tüm parametreler aynı, yalnızca kupon stopajı %10 girildiğinde:

Net kupon (tek ödeme) = 325 × (1 − 0,10) = 292,50 $
Kesilen toplam stopaj = 7 × 32,50 = 227,50 $
Toplam net kupon = 7 × 292,50 = 2.047,50 $
Vade sonu toplam döviz = 10.000 + 2.047,50 = 12.047,50 $
Gösterge Stopajsız (A) %10 Stopajlı (B)
Stopaj sonrası YTM%7,43%6,74
Döviz toplam getiri%25,20%22,88
Döviz yıllık getiri%6,88%6,29
Vade sonu TL dönüş (50 ₺)613.750,00 ₺602.375,00 ₺
TL toplam getiri%56,50%53,60
TL yıllık getiri%14,18%13,55
Başabaş kur31,95 ₺32,55 ₺

Stopaj farkı kâr rakamını doğrudan etkiler. Stopaj hesaplama aracı ile farklı oranların net getiriye nasıl yansıdığını ayrıca görebilirsiniz.

TL bazında getiri ve kur senaryoları

Eurobond alındığında TL tutarı alış kuruna, vade sonunda elde edilen TL tutarı ise o andaki kura bağlıdır. Kur tahmin yapmak güçtür ve kur düşerse TL getiri döviz getirisinin altında kalabilir. Kur alış fiyatının altına inerse TL bazında zarara geçmek de mümkündür; başabaş kur bu eşiği gösterir.

Senaryo A için başabaş kur 31,95 ₺ olarak hesaplanmıştır. Alış kuru 40 ₺ olduğundan başabaş kur oldukça geride; ancak bu ilişki her eurobond için farklı çıkar. Kupon oranı düşük ya da fiyat yüksekse başabaş kur alış kuruna yaklaşabilir.

Kur değişim senaryosu tablosu

Alış kuru 40 ₺ kabul edilerek vade sonundaki kur farklı değerler aldığında TL getirinin nasıl değiştiği aşağıdadır. Stopaj yok, kalan hesaplar Senaryo A ile aynı. Kuponların ara kurlarla bozulduğu varsayımı dahil değildir; tüm dövizler tek kur üzerinden çevrilmiştir.

Kur değişimi Senaryo kur Vade sonu TL TL toplam getiri
−%1036 ₺441.900,00 ₺%12,68
%0 (değişmedi)40 ₺491.000,00 ₺%25,20
+%1044 ₺540.100,00 ₺%37,72
+%2048 ₺589.200,00 ₺%50,24
+%3052 ₺638.300,00 ₺%62,76
+%5060 ₺736.500,00 ₺%87,80

Kur hiç değişmese bile döviz bazında getiri TL'ye olduğu gibi yansır. Kur artışı TL getiriyi dolar getirinin üstüne taşır; kur düşerse TL getiri dolar getirisinin altına iner. Döviz çevirici ile anlık kur bilgisine bakabilirsiniz.

Getiriyi enflasyonla kıyaslamak istiyorsanız reel getiri hesaplama aracı nominal TL getirinizi satın alma gücü cinsinden gösterir. Benzer vadede vadeli mevduat getirisini hesaplamak ve karşılaştırmak da aynı araçla yapılabilir.

Başabaş kur

Başabaş kur, TL bazında ne kâr ne zarar etmek için vade sonunda geçerli olması gereken minimum kur olarak tanımlanır.

Başabaş kur = Alış TL tutarı / Vade sonu toplam döviz
= 392.160,22 / 12.275 = 31,95 ₺

Vade sonu kur 31,95 ₺'nin altına inerse alış değeri geri alınamaz. Senaryo B için aynı hesap 32,55 ₺ verir; stopaj başabaş kuru yukarı taşır.

Vergi ve beyan

Hazine'nin yurt dışında ihraç ettiği eurobondlarda kupon ödemesinde genellikle kaynakta stopaj kesilmez, ancak kupon geliri ve kur farkı yıllık gelir vergisi beyannamesi kapsamında değerlendirilebilir. Şirketlerin ihraç ettiği eurobondlarda tablo farklı olabilir. Yürürlükteki mevzuat değiştiğinden, oranları bu metne yazmak doğru olmaz. İşlem öncesinde aracı kurumunuzdan ya da GİB üzerinden güncel bilgi alın.

Hesaplama aracındaki stopaj alanı bu belirsizlik nedeniyle kullanıcı tarafından doldurulur. Stopaj %0 girilirse brüt rakamlar görülür; tahmin ettiğiniz oranı girerek net etkiyi değerlendirebilirsiniz. Stopaj hesaplama aracı farklı gelir türlerindeki kesintileri karşılaştırmanıza yardımcı olur.

Dikkat edilmesi gereken riskler

Eurobond piyasasında birden fazla risk türü aynı anda devreye girer.

Kur riski çift yönlüdür. Kur yükselirse TL getiri artar; kur düşerse TL getiri azalır ve başabaş kurun altında zarar oluşabilir. Alış kuru ile vade sonu kuru arasındaki farkı tahmin etmek güçtür.

Fiyat riski, faizlerin yükselmesiyle eurobond fiyatlarının düşmesi anlamına gelir. Vadeye kadar tutulduğunda fiyat değişimi doğrudan sonucu etkilemez; ancak vadeden önce satış yapılmak istenirse zarar riski doğar.

Kredi ve temerrüt riski, ihraçcının ödeme güçlüğüne düşmesi durumunu kapsar. Devlet ve kurumsal ihraçlar arasında bu açıdan fark vardır; kredi notları bu riskin genel bir göstergesidir.

Likidite riski, piyasada alıcı bulunamadığında spread'in genişlemesi ya da istenilen fiyatta satış yapılamamasıdır. Türk Hazinesi eurobondları görece likit sayılır, ancak bireysel yatırımcı ölçeğinde bu değişebilir.

Aracı kurum komisyonu ve kur alış-satış makası bu hesaplamanın dışındadır; aracı kurumunuzdan kesin rakamları öğrenin ve hesaplamaya dahil edin. Komisyon ve kur makası özellikle kısa vadeli ve düşük kuponsayılı işlemlerde görece ağırlık kazanır.

Yatırım kararı vermeden önce enflasyon hesaplama ile beklenen reel getiriyi ve ortalama maliyet hesaplama ile birden fazla alım yapıldığında maliyet tabanını da değerlendirmek isteyebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Normal devlet tahvili TL cinsindendir ve Türkiye'de ihraç edilir. Eurobond ise dolar ya da euro gibi yabancı para biriminde ihraç edilir ve genellikle yurt dışı piyasalarda işlem görür. Eurobondda kur riski devreye girer: alış kuruyla vade sonu kuru arasındaki fark TL getirinizi doğrudan etkiler.

Temiz fiyat, işlemiş faizi hariç tutan kotasyon fiyatıdır. Kirli fiyat ise önceki kupon tarihinden itibaren biriken faizin temiz fiyata eklenmesiyle oluşur. Alıcı olarak ödediğiniz gerçek tutar her zaman kirli fiyat üzerinden hesaplanır; bu nedenle valör günündeki işlemiş faizi bilmeden net maliyeti görmek mümkün değildir.

Cari getiri yalnızca yıllık kuponu temiz fiyata böler; fiyat değişimini ve zamanı dikkate almaz. YTM ise bugünkü kirli fiyatı, tüm kupon akışlarını ve vade sonu anapara ödemesini birlikte ele alarak iskonto eder. Fiyat paritenin altında alındığında YTM, cari getiride görünmeyen ek kazancı da içerir.

Hazine'nin yurt dışında ihraç ettiği eurobondlarda kupon ödemesinde genellikle kaynakta stopaj kesilmez; ancak kupon geliri ve kur farkı yıllık beyan kapsamına girebilir. Şirket eurobondlarında durum farklı olabilir. Oranlar mevzuata göre değişebildiğinden işlem öncesinde aracı kurumunuzdan ya da GİB'den güncel bilgi almanız gerekir.

Başabaş kur, TL bazında ne kâr ne zarar etmek için vade sonunda geçerli olması gereken minimum döviz kurudur. Alış TL tutarını vade sonunda elde edilecek toplam dövize bölerek hesaplanır. Vade sonundaki fiili kur bu değerin altında kalırsa TL bazında zarar oluşur.

YTM, elde edilen her kuponun vadeye kadar aynı YTM oranıyla yeniden yatırıldığını varsayar. Basit tutma getirisi ise yeniden yatırım varsayımı olmadan toplam döviz getirisini tutuş süresine böler. Gerçekte kuponlar farklı koşullarda değerlendirildiğinden fiili getiri ikisi arasında bir yerde çıkar.

Vadeden önce satışta elde edeceğiniz fiyat, o günkü piyasa koşullarına bağlıdır. Faizler yükseldiyse eurobond fiyatı düşmüş olabilir ve alış fiyatının altında satmak zorunda kalabilirsiniz. Vadeye kadar elde tutulursa fiyat dalgalanması sonucu etkilemez; anapara ve kuponlar belirlenen takvime göre ödenir.

Komisyon ve kur alış-satış makası aracı kuruma göre değiştiğinden araç bu kalemleri hesaba katmaz. Özellikle kısa vadeli ya da küçük tutarlı işlemlerde bu maliyetler net getiriyi anlamlı ölçüde etkileyebilir. Aracı kurumunuzdan kesin rakamları öğrenip hesapladığınız getiriden düşmeniz önerilir.

İlgili Araçlar