Repo faizi nedir

Repo, bir menkul kıymeti belirli bir fiyattan satan ve aynı kıymeti ilerleyen bir tarihte geri almayı taahhüt eden tarafın kısa vadeli nakit sağladığı işlemin adıdır. Türkiye piyasasında teminat olarak çoğunlukla devlet iç borçlanma senetleri kullanılır. Satıcı taraf işlem sonunda menkul kıymeti belirlenmiş fiyattan geri alır; alıcı taraf ise bu süre boyunca faiz geliri elde eder.

Bireysel yatırımcı bu işlemin alıcı tarafında yer alır. Buna ters repo adı verilir. Yatırımcı, aracı kurum ya da banka aracılığıyla parasını belirlenen süre için repo işlemine koyar; vade sonunda anaparayı ve net faizini geri alır. Repo kısa vadeli ve likit bir araçtır: gecelik vadede para ertesi iş günü hesaba döner, daha uzun vadeli işlemlerde ise vade sonunu bekler.

Bireysel yatırımcı için ters repo

Aracı kurumlar ve bankalar, müşterilerine gecelik ile vadeli repo seçenekleri sunar. Gecelik repo her iş günü yenilenir; başlangıçtaki oran ertesi güne taşınmaz ve her gün yeni bir işlem başlatılmış sayılır. Vadeli repoda ise vade başında belirlenen oran vade sonuna kadar değişmez.

Repo oranı işlemden işleme farklılık gösterir. Bugün açılan 7 günlük bir işlemin oranı, dün ya da yarın yapılan aynı vadeli işlemden farklı olabilir. Araçta girilen oran, aracı kurumunuzun o gün için sunduğu oranla eşleşmelidir. Bu araç, girdiğiniz bilgilere göre sabit bir hesap yapar; piyasa tahmini değildir ve yatırım tavsiyesi değildir.

Repo ile vadeli mevduatı karşılaştırmak istiyorsanız vadeli mevduat hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Stopaj oranının gelir üzerindeki etkisini ayrıca incelemek için stopaj hesaplama aracına bakabilirsiniz.

Repo faizi nasıl hesaplanır

Repo getirisi 365 gün esasına göre basit faiz yöntemiyle hesaplanır. Anapara, yıllık oran ve gün sayısı biliniyorsa hesap şu adımları izler:

Net yıllık basit oran şöyle hesaplanır: net getiriyi anapara'ya bölün, 365 ile çarpın, gün sayısına bölün; çıkan ondalık değeri 100 ile çarparak yüzdeye dönüştürün.

Stopaj kesintisi ve yasal dayanağı

Repo gelirlerinde stopaj, Gelir Vergisi Kanunu geçici 67. madde kapsamında uygulanır. Oranlar 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenmiştir; araçtaki varsayılan değer %15'tir. 10680 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Resmî Gazete'de 11.12.2025 tarihinde yayımlanmış ve geçici 67. madde uygulamasını 31.12.2030 tarihine uzatmıştır. Oranlar Cumhurbaşkanı kararıyla değişebileceğinden, işlem yapmadan önce aracı kurumunuzdan ya da Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan güncel oranı teyit edin.

Örnek hesaplamalar

Aşağıdaki üç örnek tamamen varsayımsal olup gerçek piyasa koşullarını yansıtmaz. Rakamlar hesabın nasıl işlediğini göstermek amacıyla seçilmiştir.

Örnek A: 7 günlük repo

Anapara 1.000.000 ₺, vade 7 gün, yıllık brüt oran %40, stopaj %15 olduğunda:

• Brüt getiri: 1.000.000 × %40 × 7 ÷ 365 = 7.671,23 ₺
• Stopaj: 7.671,23 × %15 = 1.150,68 ₺
• Net getiri: 7.671,23 − 1.150,68 = 6.520,55 ₺
• Vade sonu tutar: 1.006.520,55 ₺
• Net yıllık basit oran: %34
• Net yıllık bileşik eşdeğer: %40,34; brüt yıllık bileşik eşdeğer: %48,95

Örnek B: 32 günlük repo

Anapara 250.000 ₺, vade 32 gün, yıllık brüt oran %38, stopaj %15:

• Brüt getiri: 250.000 × %38 × 32 ÷ 365 = 8.328,77 ₺
• Stopaj: 8.328,77 × %15 = 1.249,32 ₺
• Net getiri: 8.328,77 − 1.249,32 = 7.079,45 ₺
• Vade sonu tutar: 257.079,45 ₺
• Net yıllık basit oran: %32,3
• Net yıllık bileşik eşdeğer: %37,51

Örnek C: Gecelik repo

Anapara 500.000 ₺, vade 1 gün, yıllık brüt oran %36, stopaj %15:

• Brüt getiri: 500.000 × %36 × 1 ÷ 365 = 493,15 ₺
• Stopaj: 493,15 × %15 = 73,97 ₺
• Net getiri: 493,15 − 73,97 = 419,18 ₺
• Vade sonu tutar: 500.419,18 ₺
• Net yıllık basit oran: %30,6
• Net yıllık bileşik eşdeğer: %35,78, aynı oranla her gün yenilenirse

Bileşik eşdeğer oran nedir

Kısa vadeli repo işlemleri vade sonunda yenilenebildiğinden, getiriyi farklı vadeli araçlarla karşılaştırmak için bileşik eşdeğer oran hesaplanır. Formül şudur:

Bu değer, aynı oranın yıl boyunca geçerli kaldığı ve her işlem döneminde yenilendiği varsayımına dayanır. Gerçekte her yenilemede oran değişeceğinden bileşik eşdeğer bir projeksiyon değeridir, kesin bir gelir taahhüdü değildir.

Gecelik repoda bileşik etki gözle görülür hale gelir. Her gün kazanılan faiz bir sonraki günün anaparasına eklenerek kümülatif getiri basit faizin üzerine çıkar. Örnek C'de %36 brüt oran, yıl boyunca aynı oranla yenilenirse net bileşik eşdeğer oran %35,78 olur; aynı dönemde net basit oran %30,6'da kalır. Bileşik faizin nasıl çalıştığını daha ayrıntılı görmek için bileşik faiz hesaplama aracına bakabilirsiniz.

Vade bazında getiri tablosu

Aşağıdaki tablo 100.000 ₺ anapara, yıllık brüt %40 oran ve %15 stopaj değerleriyle farklı vadeler için hesaplanmış varsayımsal bir örnektir. Araçta kendi değerlerinizi girerek sonuçları güncelleyebilirsiniz.

Dikkat edilmesi gerekenler

Hafta sonu ve tatil günleri

Repo işlemlerinde gün sayısı, işlem tarihi ile vade tarihi arasındaki takvim günüdür. Cumartesi, pazar ve resmi tatil günlerinde yeni işlem açılmaz; ancak bu günler mevcut bir işlemin vadesi içindeyse gün sayısına dahil edilir. Tatil dönemlerinde vade uzayabileceğinden aracı kurumunuzun uygulamasını önceden öğrenin.

Oran her işlemde değişir

Repo oranları piyasa koşullarına ve para piyasasındaki likiditeye göre günlük değişir. Bugün başlattığınız gecelik repo ile yarın yenileyeceğiniz işlemin oranı farklı olabilir. Araçtaki hesap, girdiğiniz orana göre sabit bir sonuç üretir.

Teminat yapısı

Ters repo işleminde teminat olarak genellikle devlet iç borçlanma senetleri, yani hazine bonosu ya da devlet tahvili kullanılır. Teminattaki bu araçların getirisini ve fiyatlamasını anlamak için bono hesaplama ve tahvil getiri hesaplama araçlarına bakabilirsiniz. Teminattaki DİBS, vade süresince aracı kurumda kalır; yatırımcı bu kıymeti doğrudan elinde bulundurmaz.

Enflasyon karşısında reel getiri

Nominal net getiri enflasyonun altında kalırsa satın alma gücü azalır. Reel getiriyi ölçmek için reel getiri hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Genel faiz hesaplamaları

Basit faiz mantığını başka araçlarla karşılaştırmak ya da farklı vade ve oran senaryoları çalıştırmak için faiz hesaplama aracına göz atabilirsiniz. Repo gelirini doğrudan vadeli mevduatla yan yana görmek istiyorsanız vadeli mevduat hesaplama aracını kullanın; iki araç farklı stopaj ve güvence koşullarını ayrı ayrı hesaplar.